Ի՞նչ են պատմում կլինիկական մահ վերապրած մարդիկ։ Երբ 65-ամյա բրիտանացի Դեյվ Սինգլթոնի սիրտը դադարեց բաբախել, նա, իր խոսքով, հայտնվեց հիասքանչ պարտեզում և տեսավ իր հարազատներին։ Կլինիկական մահ վերապրած տղամարդը պնդում է, որ տեսել է «այն լույսը»։ Նման հայտարարություններ հաճախ են անում մարդիկ, ովքեր եղել են կլինիկական մահվան վիճակում։
Ինչպե՞ս են նրանք նկարագրում այն աշխարհը՝ պատմում է «Лента.ру»-ն։
«Ես նստած էի գեղեցիկ պարտեզում՝ ողողված տաք արևի լույսով»
Դեյվ Սինգլթոնի մոտ սրտանոթային խնդիրներ ի հայտ եկան ծերության շրջանում։ Մի անգամ, տուն վերադառնալիս, նա իրեն թույլ զգաց։ Նա կասկածեց, որ սրտի ռիթմը դանդաղում է, և խնդրեց իր հարևանին՝ թոշակի անցած բժշկին, ստուգել իր պուլսը։ Վերջինս անմիջապես շտապօգնություն կանչեց։ Հիվանդանոցում Սինգլթոնին անհապաղ միացրին կենսապահովման սարքերին։ Սիրտը մի քանի անգամ կանգ առավ, բայց բժիշկները կարողացան վերակենդանացնել նրան։ Սինգլթոնի խոսքերով՝ այդ պահերին իրեն թվում էր, թե լույսը խամրում է, և վարագույրը փակվում է իր առջև։ Բայց բժիշկները յուրաքանչյուր անգամ նրան հետ էին բերում այդ տեսիլքներից։ Սինգլթոնը հիշում է, որ իրեն զգում էր այնպես, կարծես նրան ծեծի էր ենթարկել ծանր քաշային բռնցքամարտիկ։ Չնայած բժիշկների ջանքերին, նրա սիրտը կանգ առավ 8 րոպեով։ Այդ ընթացքում, ըստ նրա, նա հայտնվեց այն աշխարհում։
«Ես նստած էի գեղեցիկ պարտեզում՝ ողողված տաք արևի լույսով»։ Իմ հետևում բարձր կենդանի ցանկապատ կար, իսկ մյուս կողմում ես լսում էի ձայներ ու ծիծաղ։ Ես գիտեի, որ այնտեղ հավաքված են իմ ընտանիքի անդամներն ու ընկերները, և դա պետք է որ հատուկ իրադարձություն լիներ։
«Սինգլթոնի խոսքերով՝ նա զգում էր, որ պետք է միանա իր հարազատներին՝ վեր կենա և շրջանցի ցանկապատը։ Սակայն բացվող տեսարանը՝ դաշտերն ու բլուրները, այնքան գեղեցիկ էին, որ նա մնաց իր տեղում։ «Ես երջանիկ և գոհ էի», – խոստովանում է նա։
Հանկարծ տեսիլքը վերացավ, և նա կրկին հիվանդասենյակում էր։ Այժմ նրա առջև միայն իր կյանքը փրկած բժիշկներն էին։ «Ազնվորեն ասած, ես չէի ուզում վերադառնալ», – պատմում է նա։
Այդ դեպքից հետո Սինգլթոնը որոշեց իր մնացած կյանքը նվիրել իսկապես սիրած գործերին՝ ճանապարհորդությանը և նկարչությանը։
«Ինձ մոտեցավ Աստված՝ շլացուցիչ լույսով շրջապատված»
68-ամյա Շառլոտա Հոլմսը՝ Կանզաս նահանգից, նույնպես վերապրել է կլինիկական մահ՝ 2019 թվականին։ Նրա սիրտը կանգ է առել 11 րոպեով։ Այդ ընթացքում, ըստ նրա, նա տեսել է դրախտն ու դժոխքը։ Հոլմսը պատմում է, որ նախ դուրս եկավ իր մարմնից ու հայտնվեց երկնքում, որտեղ տեսավ մահացած հարազատներին։ Այնտեղ նա նաև հանդիպեց իր երեխային, որին կորցրել էր հղիության ընթացքում։ Բոլորը երիտասարդ և գեղեցիկ էին։ Այնուհետև, ըստ Հոլմսի, իրեն մոտեցավ շլացուցիչ լույսով շրջապատված Աստված։ Նա նրան տեղափոխեց դրախտից դժոխք, որտեղ զգաց փտող մարմինների հոտը, լսեց ճիչեր և տեսավ մեղավորների տառապանքը։
«Աստված ասաց՝ սա քեզ ցույց եմ տալիս, որ իմանաս՝ եթե որոշ մարդիկ չփոխեն իրենց կյանքը, նրանք կհայտնվեն հենց այստեղ»։ Ես լսեցի Հոր ձայնը․ «Դու դեռ ժամանակ ունես վերադառնալու և նրանց պատմելու»։
«Դա ջերմ և փափուկ զգացողություն էր»
Կլինիկական մահ վերապրած Ջեյմս Ռեյնոլդսը, սակայն, Աստծուն չի տեսել։ Նրան պետք է հեռացնեին լեղապարկը, բայց վիրահատությունից հետո ինչ-որ բան սխալ գնաց։ Նա ուշքի պետք է գար 20 րոպեում, բայց այդ գործընթացը տևեց շուրջ երկու ժամ։
Ռեյնոլդսի խոսքով՝ երբ առաջին անգամ բացեց աչքերը, մոտեցավ բուժքույրը, որպեսզի ցավազրկող ներարկի։ Նա սկսեց քուն մտնել և կենտրոնացավ դիմացի պատին կախված ժամացույցի վրա, բայց հանկարծ հասկացավ, որ չի կարողանում ժամանակը տարբերել։ Այդ պահին, ինչպես պատմում է նա, իրեն կուրացրեց սենյակի ճերմակ լույսը։ Այն գնալով ավելի պայծառ էր դառնում, մինչև որ ամեն ինչ վերացավ։ Բժիշկները հետո բացատրեցին, որ շնչառությունը կանգ է առել։
«Կյանքի և մահվան եզրին իմ մտքերը պարզ էին։ Ես Աստծուն չտեսա, բայց զգացի տարօրինակ «ջերմ ու փափուկ» զգացողություն»,-հիշում է Ջեյմսը։
Էլիզաբեթը նկարագրել է իր մտքերն ու զգացողությունները այդ պահին այսպես. նա վստահ էր, որ գնում է երեխաների հետևից, բայց հանկարծ հասկացավ, որ լողում է օդում։ Նա տեսավ իր իսկ մարմինը, որը ընկած էր գետնին՝ մեքենայի մոտ, կողքին՝ հովանոցը։ Ապա տեսավ օդում լողացող լույսի գունդ։ Նրա խոսքով՝ այդ գունդը նրան տարավ « սիրո դրախտային պարտեզ»։ Այնտեղ, ինչպես պնդում է Էլիզաբեթը, նա հանդիպեց իր հանգուցյալ պապին, ով ասաց, որ եթե նա վերադառնա կյանք, ապա կծնի երրորդ երեխային և կբաժանվի ամուսնուց։
Հետագայում, ըստ Էլիզաբեթի, նրա կանխատեսումներն իրականացել են։ Զրույցի ընթացքում պապը նրան առաջարկել է վերակենդանանալ, և նա համաձայնել է։ Միայն դրանից հետո, իր տպավորությամբ, նա ուշքի է եկել ավտոկանգառում։ Կայծակի հարվածից հետո նա սկսել է կանխատեսող երազներ տեսնել։
Հետաոտողների կարծիքով, ենթադրաբար, այս բոլոր տեսիլքները նյարդահոգեբանական երեւույթ են։ Դրանք առաջանում են ուղեղի կողմից, որը ստիպված է լինում այլ կերպ աշխատել թթվածնի և գլյուկոզայի պակասի պայմաններում, ինչը պայմանավորված է սրտի ժամանակավոր կանգով։ Այդ ամենը նման է հալյուցինացիաներին: Նրանց վրա կարող է ազդել սթրեսը, ինչպես նաև օրգանների դիսֆունկցիան, ինչպիսիք են երիկամները, լյարդը և թոքերը: